Ana sayfa Raporlar Borsa Hisse Analiz Raporları Borsa Şirketl...

Borsa Şirketlerinin Döviz Pozisyonları, Vakıf Yatırım

Döviz Kurlarındaki Değişimin Halka Açık Şirketlere Etkisi

Son dönemde kurlardaki değişimin şirketlerin üçüncü çeyrek finansallarına nasıl etkileyebileceği ile ilgili bir çalışma gerçekleştirdik. 01.10.2018

27.09.2018 itibariyle 3. çeyrekte TL karşısında ABD doları %33,2, Avro ise %34,0 değer artışı göstermiştir. İkinci çeyrek ortalama kurlar ile kıyasladığımızda ise son üç ay ortalama kurlara göre TL karşısında ABD dolarının %28,1, Avro’nun ise %25,0 değer kazandığını görüyoruz.

2018/06 dönemindeki döviz pozisyonlarının korunduğu varsayımıyla yaptığımız hesaplamalara göre; Türk Telekom (TTKOM) 5,8 mlr TL, Tüpraş (TUPRS) 2,4 mlr TL ve Anadolu Grubu Holding (AGHOL) 1,15 mlr TL ile 3Ç’de döviz kurlarından karlılık açısından en olumsuz etkilenebilecek şirketler olurken, Doğan Holding (DOHOL) 903 mn TL, Şişecam (SISE) 532 mn TL, Soda Sanayi (SODA) 496 mn TL ile en olumlu etkilenebilecek şirketler olarak görülmektedir.

 

Fonksiyonel para birimi TL olan olan şirketler

Hisse Kodu   Piyasa
Değeri, Mn
TL
Net Yabancı
Para Pozisyonu,
Mn TL Karşılığı
ABD Dolar
Pozisyonu,
Uzun (Kısa),
Mn
Euro
Pozisyonu,
Uzun (Kısa),
Mn
Yen
Pozisyonu,
Uzun (Kısa),
Mn
YP’da +10 %’luk
Değişimin Etkisi
(Hedge dahil), Mn
TL
YP’da Değişimin 3Ç18 Etkisi
TTKOM12.740,00-17.567,40-3.043,70-684,6-1.738,80-5.799,50
TUPRS33.606,30-18.445,70-4.042,70-5,5-730,6-2.425,60
AGHOL4.186,40-10.174,70-1.219,30-841,8-347,9-1.155,80
AKENR430,2-3.380,50-727,1-12,2-338,1-1.123,10
TRGYO1.770,00-3.300,40-514-181,7-330,9-1.106,30
MGROS2.929,50-3.089,104,7-585,9-311,1-1.056,80
SNGYO375,5-2.358,30-214,4-260-235,8-793,7
VESTL2.744,00-4.450,50-944,1-123,6-241,8-768,5
AEFES12.481,60-6.885,00-1.092,40-327,9-198,9-655,1
CCOLA8.587,60-3.787,70-623,8-182,6-182,1-612
KARDM4.213,50-1.837,40-233,4-148,4-174,9-586,9
ZOREN2.680,00-6.786,50-1.275,60-185,4-165,7-566
TCELL25.388,00-1.531,20-250,3-60,4-153,1-488,1
AYEN590,1-1.317,305-252,4-131,7-447,7
AKSGY1.075,20-1.145,50-200,7-43,4-114,6-382,2
TRCAS432-551,2-26,4-81,2-110,2-372,7
GUBRF1.032,10-1.025,60-54,3-146,5-102,6-346,5
ODAS511,8-1.026,10-9,1-185,5-84,3-286,2
AKSEN2.673,40-1.119,20-226,6-15,5-79,7-264
PARSN1.467,40-627,91,9-119,9-62,8-213,4
BAGFS281,7-580,3-2,4-107,3-58-197,1
ENJSA6.247,90-1.717,90-211,8-54,4-56,2-186,7
SASA6.134,70-52668,6-158-52,6-181,1
VESBE1.947,50-936,2-167,8-36,5-52,3-175,2
PETKM8.827,50-343,864,8-114,3-34,3-108
KARSN852-458,4-19,3-69,8-30,9-104,3
ASUZU740-407,44-57,2-3.145,40-40,7-102,4
ARCLK9.358,80-1.760,10-77,38,3-36,7-102,1
ULKER5.790,10-859,6618,5-564-17,7-81,9
TTRAK2.561,70-331,6-2,3-57,1-423,4-17,1-51,5
AYGAZ3.675,00-340,6-56,2-0,1-14,6-48,5
TRKCM5.375,00-33-4318,9-4,6-46,3
FROTO23.089,90-2.716,208,7-518,7-12,3-41,6
KORDS1.863,60-356,1-31,313,6-5,8-22,9
CIMSA1.215,80-323,3-13,8-49,1-6,6-21,8
ANACM2.475,0089,812,5-13,3-3,6-14
KLMSN188,1-183,811,5-17,2-2,5-13,7
CLEBI1.251,50-205,810,1-47,6-3,7-12,8
BRISA2.059,50-2.364,20-524,3-9,5-3,9-11,7
ANELE242-58,7-3,1-3,6-238,3-5,9-11,2
ALCAR458,8-21-1,2-2,9-2,1-7,1
SOKM5.427,80-13,7-3,50,1-1,6-5,2
ISGYO872,5-232-42,6-6,6-0,8-2,9
OTKAR1.992,00-22,500,100,2
AKCNS1.600,507,72-0,30,82,5
GOODY1.058,4014,8-1213,21,55,5
BIMAS24.697,9026,45,70,12,58,8
EGEEN1.354,50217,825,48,821,869,4
DOAS1.188,00228,9-0,143,222,977,8
ALARK1.065,80398,679,87,139,9133,7
ECILC2.521,80400,433,846,340134,9
ASELS31.441,20-0,93970,957,1186,9
TOASO10.690,00-2.668,402-504,367,5229,3
TKFEN7.999,40-141,7204,76,659298
SODA6.930,001.783,60274,892,9150495,8
SISE13.140,002.195,40292,9129,9170,8532,4
DOHOL2.826,302.719,70560,529,8272902,6

Kaynak: Şirket Finansal Tablo Dipnotları, 2018/06, VKY Araştırma&Strateji
* Fonksiyonel para birimi TL olanlar: 2018/06 döviz pozisyonlarının sabit kaldığı varsayımı ile 27.09.2018 itibariyle sadece avro ve doların TL karşısındaki değişiminden
kaynaklanan kambiyo kar/zararının net karlılığa etkisi tahmin edilmiştir.
** ASUZU: 2018/06 döviz pozisyonlarının sabit kaldığı varsayımı ile 27.09.2018 itibariyle avro, Japon yeni ve doların TL karşısında değişiminden kaynaklanan kambiyo
kar/zararının net karlılığa etkisi tahmin edilmiştir.

 

Fonksiyonel para birimi Dolar USD olan şirketler

Hisse Kodu  Piyasa
Değeri, Mn
TL
Net Yabancı
Para Pozisyonu,
Mn TL Karşılığı
ABD Dolar
Pozisyonu,
Uzun (Kısa),
Mn
Euro
Pozisyonu,
Uzun (Kısa),
Mn
Yen
Pozisyonu,
Uzun (Kısa),
Mn
YP’da +10 %’luk
Değişimin Etkisi
(Hedge dahil), Mn
TL
YP’da Değişimin 3Ç18 Karlılığına Etkisi
ENKAI26.050,04.103,834,1236,2141,6-28,6
BRSAN1.224,7-25,2-15,7-4,87,7
NETAS557,8-22,62,8-28,2102,4
EREGL38.605,0-1.904,8-234,7150,4-75,9536,4
THYAO26.344,2-20.366,0-1.864,8-324.210,2130,01.876,9

 

Fonksiyonel para birimi Euro olan şirketler

Hisse Kodu  Piyasa
Değeri, Mn
TL
Net Yabancı
Para Pozisyonu,
Mn TL Karşılığı
ABD Dolar
Pozisyonu,
Uzun (Kısa),
Mn
Euro
Pozisyonu,
Uzun (Kısa),
Mn
Yen
Pozisyonu,
Uzun (Kısa),
Mn
YP’da +10 %’luk
Değişimin Etkisi
(Hedge dahil), Mn
TL
YP’da Değişimin 3Ç18 Karlılığına Etkisi
TAVHL11.363,4770,2145,0-16,2106,5-125,8
PGSUS2.769,5683,8-80,6-25,4-110,8

Önemli Not: Yapmış olduğumuz çalışma şirketlerin net döviz pozisyonları üzerinden kaydedebilecekleri kur farkı gelirleri için genel bir değerlendirme olup, şirketlerin operasyonel gelir ve giderlerinin döviz bazlı olmasından kaynaklanan etkiyi içermemektedir. Ayrıca 2018/06 döneminden sonra şirketlerin döviz pozisyonlarında ve hedge politikalarında ciddi değişmeler olabileceğini ve bu nedenle hesaplamalarımızdan farklı sonuçlar oluşabileceğini de hatırlatmak isteriz.

27.09.2018 itibariyle 3. çeyrekte TL karşısında ABD doları %33,2, Avro ise %34,0 değer artışı göstermiştir. İkinci çeyrek ortalama kurlar ile kıyasladığımızda ise son üç ay ortalama kurlara göre TL karşısında ABD dolarının %28,1, Avro’nun ise %25,0 değer kazandığını görüyoruz.

Kurlardaki bu değişim; gelirleri ABD doları ve Avro, maliyetleri TL bazlı olan şirketler için operasyonel marjlarda (brüt kar ve FAVÖK) kur etkisiyle iyileşmeler olacağına işaret ederken, operasyonel olmayan tarafta ise ABD doları ve Avro bazında döviz açık pozisyonu olan şirketlerin kur farkı giderleri kaydedeceğini göstermektedir. Her ne kadar şirketlerin dönem içinde döviz pozisyonu değişimleri nedeniyle muhtemel etkiyi tam olarak analiz etmek mümkün olmasa da genel bir yaklaşımla, son çeyrekte kur hareketlerinden olumlu/olumsuz etkilenmesi muhtemel şirketlerin filtrelenebileceğini düşünüyoruz.

 

BIST Şirketlerinin Döviz Pozisyonları

3Ç’de döviz kurlarındaki meydana gelen değişimler şirketlerin hem operasyonel hem de operasyonel olmayan performanslarını etkileyecektir. Buna göre, net ihracatçı (veya döviz geliri döviz maliyetlerinden daha fazla) şirketler operasyonel taraftan, net döviz fazlası olan şirketler ise operasyonel olmayan taraftan kur artışlarından olumlu etkilenirken, net ithalatçı (veya döviz geliri döviz maliyetlerinden daha az) şirketler ile net döviz açığı olan şirketler de olumsuz etkileceneceklerdir.

30.06.2018 itibariyle fonksiyonel para birimi USD olan Türk Hava Yolları (THYAO) en yüksek açık döviz pozisyonuna sahipken, bu şirketi Tüpraş (TUPRS) izlemektedir. Aynı tarih itibariyle Doğan Holding (DOHOL) ve Şişecam (SISE) ise en yüksek döviz fazlası olan şirketlerdir.

En yüksek döviz açığı ve döviz fazlası olan şirketler

(*)Fonksiyonel para birimi USD olan şirketler (**) Fonksiyonel para birimi EUR olan şirketler Kaynak: Şirketlerin 2018/06 tarihli finansal tablo dipnotları
(*)Fonksiyonel para birimi USD olan şirketler (**) Fonksiyonel para birimi EUR olan şirketler Kaynak: Şirketlerin 2018/06 tarihli finansal tablo dipnotları

(30.06.2018 finansal verileri itibariyle )

30.06.2018 tarihli finansal tablolar baz alındığında ve şirketlerin net döviz pozisyonlarının değişmediği varsayımı ile; Dolar, Euro ve Japon Yeni’nin TL karşısında 3Ç’de sırasıyla %33,2, %34,0, %30,8 artış göstermesinin kur farkı gelir ve giderleri üzerinden tahmini etkisi şu şekildedir:

2018/06 dönemindeki döviz pozisyonlarının korunduğu varsayımıyla yaptığımız hesaplamalara göre; Türk Telekom (TTKOM) 5,8 mlr TL, Tüpraş (TUPRS) 2,4 mlr TL ve Anadolu Grubu Holding (AGHOL) 1,15 mlr TL ile 3Ç’de döviz kurlarından karlılık açısından en olumsuz etkilenebilecek şirketler olurken, Doğan Holding (DOHOL) 903 mn TL, Şişecam (SISE) 532 mn TL, Soda Sanayi (SODA) 496 mn TL ile en olumlu etkilenebilecek şirketler olarak görülmektedir.

Ford Otosan (FROTO) ve Tofaş Oto (TOASO) yüksek döviz pozisyonlarına karşılık yaptıkları ihracat anlaşmaları ile TL’nin değer kaybetmesinden sınırlı etkilenirken, Tüpraş (TUPRS)’ın ise doğal-hedge nedeniyle döviz riski sınırlanmaktadır.

Bunun yanı sıra, fonksiyonel para birimi USD veya EUR olan şirketleri için ayrı bir değerlendirme yapmak gerekiyor. Hesaplamalarımıza göre, fonksiyonel para birimi USD olan Türk Hava Yolları (THYAO)’nın TL döviz açık pozisyonu nedeniyle bu para birimlerinin Dolar karşısında değer kaybetmesi sonucu dördüncü çeyrekte yaklaşık 1,9 mlr TL kur farkı kaynaklı gelir yazabileceğini öngörüyoruz. Ayrıca yine fonksiyonel para birimi USD olan Ereğli Demir Çelik (EREGL)’nin TL açık net döviz pozisyonu nedeniyle yaklaşık 536 mn TL kur farkı kaynaklı gelir kaydedebileceğini hesaplıyoruz. Fonksiyonel para birimi Avro olan Tav Havalimanları (TAVHL) ve Pegasus (PGSUS)’un TL tarafta taşıdıkları fazla pozisyon nedeniyle sırasıyla 126 mn TL, 111 mn TL kambiyo zararı kaydetmesini bekliyoruz.

 

Bunlar da ilginizi çekebilir:

Borsa İstanbul Yorumları, Borsa Gündemi