Ana sayfa Haberler Merkez Bankas...

Merkez Bankası Zorunlu Karşılık Oranlarında Değişiklik Yaptı

Merkez Bankası Kamu Mevduatlarına Yönelik Zorunlu Karşılık Oranlarında Değişikliğine Gitti

21.01.2019 – Merkez Bankası Cuma günü yaptığı duyuru ile resmi kuruluşlar mevduatının/katılım fonunun zorunlu karşılığa tabii yükümlülüklerden muaf tutulmasına karar verdi. Yani kamu kurumları mevduatını tutan bankalar bu mevduatlara zorunlu karşılık ayırmayacak.

Merkez Bankası resmi kuruluşlar mevduatının/katılım fonunun zorunlu karşılığa tabi yükümlülüklerden hariç tutulmasına ve Zorunlu Karşılıklar Hakkında Tebliğ’in Geçici 6’ncı maddesi kapsamındaki yükümlülük kalemlerinde görülen belirgin azalış dikkate alınarak ilgili maddenin yürürlükten kaldırılmasına karar verildiğini açıkladı.

Resmi kuruluş mevduatları/katılım fonları genel olarak mevduat kamu bankalar ve kamu katılım bankalarında bulunduğu için kararın mevduat kamu ve kamu katılım bankaları için olumlu olduğu değerlendirildi.

Yeni Zorunlu Karşılık Oranları Ne Kadar?

Merkez Bankası’nın yaptığı duyurunun ikinci kısmında zorunlu karşılıklar tebliğinin geçici 6. Maddesini kaldırdı. Geçiçi 6. Madde ile mevduat/katılım fonu dışı yabancı para yükümlülükler için yabancı para zorunlu karşılık oranlarında indirim uygulanıyordu. Maddenin kaldırılması ile bahsedilen bu grup için zorunlu karşılık oranları aşağıdaki gibi değiştirildi.

• 1 yıla kadar (1 yıl dahil) vadeli için %15’ten %20’ye
• 2 yıla kadar (2 yıl dahil) vdeli %9’dan %15’e
• 3 yıla kadar (3 yıl dahil) %7’den %10’a
• 5 yıla kadar (5 yıl dahil) %6’da tutuldu
• 5 yıldan uzun vadeli %%2’den %4’e değiştirildi.

Merkez Bankası geçici 6. Madde kapsamındaki yükümlülük kaleminde belirgin azalış olduğu için bu değişikliği yaptığını belirtiyor. Bu bağlamda 6. Maddenin kaldırılmasının bankalar üzerinde önemli bir etkisi olmayacaktır.

Kamunun Mevduatları Ne Kadar?

BDDK verilerine göre Kasım 2018 itibariyle, bankacılık sisteminde bulunan TL kamu mevduatı büyüklüğü 69 milyar TL ve Yabancı Para cinsinden kamu mevduatı büyüklüğü ise 1,4 milyar USD olup, toplam kamu mevduatı büyüklüğü 76,3 milyar TL’dir.

30 Eylül 2018 itibariyle, Vakıfbank’ın kamu mevduatı büyüklüğü 25,2 milyar TL olup, Ziraat Bankası ve Halkbank’ta bulunan kamu mevduatı büyüklükleri, sırasıyla, 22 ve 13,2 milyar TL’dir.

Geri kalan mevduat ise, diğer bankalarda bulunmaktadır. Söz konusu zorunlu karşılık indirimi ile 5,5 milyar TL tutarında TL likidite serbest kalacak olup, YP taraftan ise 280 milyon ABD doları likidite serbest kalacaktır.

Uzmanlar yapılan düzenlemenin Vakıfbank ve Halkbank’ı olumlu etkilemesini beklemekte olduklarını belirtmişlerdir.

İş Yatırım konuyu bültenine taşıdığı yorumunda bu yeni durumun olumlu yanlarını iki maddede özetlemiştir:

  • Maliyeti azaltacağı için kamu bankaları için özellikle Vakıf Bank VAKBN için olumlu.
  • Bu durum aynı zamanda bir miktar TL likiditesi de sağlayacaktır.

Piyasaya Likidite Sağlanacak

Ak Yatırım ise şu yorumda bulundu: “TCMB verilerine göre bu kapsama giren mevduatın 70 milyar TL düzeyinde olduğunu ve çok büyük oranda kamu bankalarında tutulduğunu hesaplıyoruz. Buna göre uygulama sonucunda piyasada 4,0 – 6,0 milyar TL düzeyinde bir likidite sağlanmasını ve kamu bankalarının bundan faydalanması beklenebilir.”

Ayrıca kamu bankalarında serbest kalan bu likiditenin başta KOBİ ve diğer üreticiler için uygun faizli kaynak olarak değerlendirilse uygulamanın ekonomik toparlanmaya ve büyümeye faydalı olabileceği söylenebilir.